İngiltere ve AB arasında rezerv teması

İngiltere, ABD'nin dizel ihracatını kısıtlama ihtimalinin küresel arzı daraltabileceği endişesiyle dizel rezervleri konusunda Avrupa Birliği ülkeleriyle görüşmelere başladı. BBC'nin aktardığı bilgilere göre temaslar, gerekmesi halinde ek stratejik yakıt stoklarının, dizel dahil, piyasaya verilmesine yönelik olası eşgüdümü kapsıyor.

Donald Trump, ABD'de pompa fiyatlarındaki rekor artışı frenlemek amacıyla dizel ihracatına yasak getirmeyi değerlendirdiğini açıkladı. Trump ayrıca Avrupa ülkelerinden kendi dizel stoklarının bir bölümünü devreye almalarını isteyebileceğini belirtti.

Koordinasyon hazırlığı neyi içeriyor?

Birleşik Krallık Enerji Bakanı Martin McCluskey, perşembe günü Avrupalı muhataplarıyla olası yasağın sonuçlarını ele aldı. Görüşmelere yakın bir kaynak, yılın başındaki koordineli stratejik yakıt stoku salımının ardından Avrupa'da hâlâ rezerv bulunduğunu, ancak ortak bir yanıt için hazırlık yapılmasının ihtiyatlı bir adım olduğunu aktardı.

Piyasada dizel fiyatlarını hangi riskler yükseltiyor?

ABD, günlük 1,2-1,5 milyon varil ihracatla dünya dizel ticaretinde kritik bir tedarikçi konumunda. Uzmanlara göre bu akışın kesilmesi, diğer ülkelerde fiyat baskısını artırabilir ve uluslararası piyasada yeni bir sıçrama yaratabilir.

İngiltere'de dizelin ortalama pompa fiyatı bu hafta 199,79 peni ile rekor seviyeye çıktı. RAC verilerine göre bu rakam, önceki dönemdeki 142,38 peniye kıyasla çok daha yüksek bir maliyete işaret ediyor.

  • Şubatta başlayan ABD-İsrail ile İran arasındaki savaş sonrasında enerji fiyatları hızla yükseldi.
  • Dünya petrol ve gazının yaklaşık beşte birini taşıyan Hürmüz Boğazı'nın kapanması, petrol türevlerini pahalılaştırdı.
  • Rusya'nın dizel ihracat yasağı da küresel arz üzerindeki baskıyı artırdı.

İngiltere neden dış arz riskine daha açık?

Birleşik Krallık hükümeti, şu aşamada olası bir dizel kıtlığı için endişe nedeni bulunmadığını, ancak fiyatların daha da yükselebileceğini vurguluyor. Hükümet sözcüsü, ülkenin tedarik yapısının çeşitli olduğunu ve uluslararası ortaklarla temasların sürdüğünü bildirdi.

Yine de ülke, dizelde ithalata belirgin ölçüde bağımlı. İngiltere'deki dört rafineri benzin talebini karşılayacak üretim yapabilse de, ülkenin ihtiyaç duyduğu dizel miktarını üretmekte yetersiz kalıyor.

Talebin yapısı da fiyat baskısını sınırlı esneklikle karşılıyor. Dizel, taşımacılık ve tarımda yaygın kullanıldığı için tüketimin kısa sürede azaltılması zor görülüyor; haziran sonu itibarıyla İngiltere yollarında 15,1 milyon dizel araç, bunların içinde de 9,8 milyon dizel otomobil bulunuyordu.