Rosebank onayı öncesi yaptırım tartışması büyüyor

İngiltere’nin Shetland açıklarındaki Rosebank petrol sahası için beklenen karar, yalnızca enerji arzı açısından değil, yaptırım uyumu bakımından da tartışma yaratıyor. Çevre kampanyacıları ve Yeşiller Partisi lideri Zack Polanski, projedeki İsrail bağlantısının hükümetin Batı Şeria’daki yasa dışı yerleşimlere karşı açıkladığı önlemlerle çelişip çelişmediğinin netleştirilmesini istedi.

BBC’nin gördüğü mektuba göre Stop Rosebank ve Greenpeace temsilcileri, Uplift’in desteğiyle Andy Burnham ve Ed Miliband’a başvurdu. Kampanya tarafı, geçen ay duyurulan yaptırımların, Rosebank’taki dolaylı pay nedeniyle Delek Group için geçerli olup olmayacağının açık biçimde belirtilmesini talep ediyor.

Ortaklık yapısı ve ekonomik denklem ne söylüyor?

Tartışmanın merkezinde, Delek Group’un kontrol ettiği Ithaca Energy yer alıyor. Londra Borsası’nda işlem gören ve FTSE 100 endeksinde bulunan Ithaca Energy’nin Rosebank projesinde %20 payı bulunuyor.

Delek Group, geçen yıl Birleşmiş Milletler veritabanında, işgal altındaki Filistin topraklarındaki yerleşimlere hizmet veya altyapı sağladığı öne sürülen şirketler arasında yer aldı. Şirket ise Daily Telegraph’a yaptığı açıklamada, İsrail yerleşimleriyle artık hiçbir bağlantısı olmadığını ve veritabanına yanlış şekilde eklendiğini savundu.

  • İngiltere’nin geçen ay açıkladığı önlemler, yerleşim genişlemesine hizmet sağlayan şirket ve kişilere yaptırım öngörüyor.
  • Yeni çerçeve, yasa dışı yerleşimlerden ürün ithalatının da yasaklanmasını içeriyor.

Şirketler yatırım ve gelir boyutuna dikkat çekiyor

Ithaca Energy, kurumsal yönetim standartlarının yüksek olduğunu, Kuzey Denizi ve İskoçya’da büyük yatırımcı konumunda bulunduğunu bildirdi. Şirket ayrıca vergi ödemeleri yoluyla İngiltere Hazinesi’ne katkı sunduğunu ve ülkenin enerji güvenliğinde rol oynadığını vurguladı.

Kararın siyasi ve uluslararası etkileri izleniyor

Rosebank, önceki Muhafazakâr hükümet tarafından 2023 yılında onaylanmıştı. Ancak Uplift’in de aralarında bulunduğu kampanyacıların açtığı dava sonrası bu onay mahkemede bozuldu ve süreç gecikti.

Yeni kararın, Aberdeen’in doğusundaki Jackdaw gaz sahasıyla birlikte Enerji Bakanı Miatta Fahnbulleh tarafından değerlendirilmesi bekleniyor. Sürecin sonucu, İngiltere’nin mevcut Kuzey Denizi lisansları kapsamında yeni sondajlara ne kadar esnek yaklaşacağını göstermesi bakımından piyasa ve enerji sektörü tarafından yakından izleniyor.

Kararın dış politika boyutu da bulunuyor. Hükümetin Batı Şeria yaptırımlarını nasıl uygulayacağı ve ABD’nin Kuzey Denizi’nde daha fazla üretim yönündeki baskısı, Rosebank dosyasını enerji yatırımı ile jeopolitik riskin kesiştiği bir başlık haline getiriyor.