Pilot uygulama neden sona erdi?

İngiltere-Fransa göçmen iade pilotu, Manş Denizi'ni küçük teknelerle geçen sığınmacıların bir bölümünün Fransa'ya geri gönderilmesini, buna karşılık Fransa'dan Britanya'ya gelmek için meşru gerekçesi olduğu değerlendirilen aynı sayıda kişinin kabul edilmesini öngörüyordu. Birleşik Krallık hükümeti, bu düzenleme kapsamında artık yeni dosyaların işleme alınmayacağını açıkladı.

BBC'nin aktardığına göre Londra yönetimi, uygulamanın sürmesini istemesine rağmen planın beklenen ölçeğe ulaşmadığı değerlendirmesini yaptı. Düzenleme başladığından bu yana Fransa'ya gönderilen kişi sayısının yaklaşık 1.500 ile sınırlı kaldığı belirtildi.

İçişleri Bakanlığı Sözcülüğü, önümüzdeki haftalarda bazı uçuşların süreceğini ve Birleşik Krallık'ta kalma hakkı bulunmayan küçük tekne göçmenlerinin geri gönderilmesine yönelik çabaların hızlandırılacağını bildirdi. Fransa İçişleri Bakanlığı da tarafların anlaşmadan çıkış koşullarını görüştüğünü duyurdu.

Manş geçişlerinde sayı düştü, riskler sürüyor

1 Ocak-27 Eylül 2026 döneminde Fransa'dan hareket ederek Manş Denizi'ni küçük teknelerle geçenlerin sayısı 19.135 olarak kayda geçti. Bu rakam, önceki yılın aynı dönemine göre %42 daha düşük seviyede gerçekleşti.

Buna rağmen küçük tekneler, 2020'den beri Birleşik Krallık'a yasa dışı girişte tespit edilen en yaygın yöntem olmayı sürdürüyor. Bu yolla gelenlerin neredeyse tamamı sığınma başvurusu yapıyor ve uluslararası hukuk uyarınca başvuruları incelenirken ülkede kalabiliyor.

Rakamlar ne gösteriyor?

  • Temmuz 2025-Haziran 2026 arasında küçük tekneyle gelenler, tüm sığınma başvurularının %40'ını oluşturdu.
  • 28 Eylül 2025-27 Eylül 2026 arasında Birleşik Krallık'a ulaşan teknelerde ortalama 67 kişi bulundu; bu seviye 2021'e göre iki kattan fazla arttı.
  • Birleşmiş Milletler verilerine göre, 2024 yılında en az 84 kişi Manş geçişi girişimi sırasında hayatını kaybetti.

Uzmanlar, teknelerdeki aşırı kalabalığın geçişleri daha tehlikeli hale getirdiğine dikkat çekiyor. Hükümet ise sayıların azaltılması için bu geçişlerin arkasındaki insan kaçakçılığı ağlarını hedef alma sözü veriyor.

İngiltere hükümeti hangi zorluklara işaret etti?

İçişleri Bakanı Shabana Mahmood, ay başında yaptığı değerlendirmede planın çeşitli operasyonel güçlükler içerdiğini kabul etmişti. Mahmood, Fransa sistemine her hafta çok yüksek sayıda geri gönderme işlemini ölçeklendirmenin zor olduğunu belirtmişti.

Buna karşılık hükümet, pilot uygulamanın bazı göçmenler üzerinde caydırıcı etki yaratmış olabileceğini de savunuyor. Yetkililere göre Birleşmiş Milletler ve diğer kuruluşlar, bazı kişilerin bu plan kapsamında kabul edilme ihtimali nedeniyle küçük teknelere binmediğini bildirdi.

Veriler, Eritre vatandaşlarının Temmuz 2025-Haziran 2026 dönemindeki tüm varışların %18'ini oluşturduğunu gösteriyor. Ayrıca Ocak-Aralık 2025 döneminde küçük teknelerle gelen en az 2.335 kişinin insan ticareti ya da modern kölelik açısından potansiyel mağdur olarak değerlendirildiği kaydedildi.