Faiz ve fiyat artışı talebi frenledi

Konut erişilebilirliği, ABD’de özellikle 18-34 yaş grubundaki seçmenler için en kritik ekonomik başlıklardan biri haline geldi. Mortgage News Daily verilerine göre 30 yıl vadeli sabit mortgage faizi ara seçimler öncesinde %7,5’in belirgin biçimde üzerine çıktı.

Cotality verileri, konut fiyatlarının ağustosta yıllık bazda %1,8 yükseldiğini, pandemi başlangıcından bu yana ise artışın yaklaşık %60’a ulaştığını gösteriyor. Yaklaşık 450.000 dolar değerindeki medyan bir ev için aylık ödeme, yılın başına kıyasla yaklaşık 300 dolar arttı.

  • Ülke genelinde 2019’da medyan gelirin %24’ü kiraya, %21’i ev sahipliğine giderken bugün bu oranlar sırasıyla %26 ve %28’e çıktı.
  • Ağustosta ikinci el konut satışları yıllıklandırılmış bazda 4 milyonun altına geriledi.
  • Apartment List’e göre kiracıların %52’si gelirlerinin %30’undan fazlasını barınmaya ayırıyor; bu grupta 22 milyondan fazla hane bulunuyor.

Gelirlerin daha büyük bölümü barınmaya gidiyor

CNBC ve SurveyMonkey’in 5 Ekim’de yayımlanan anketine göre, kira ödeyen ya da mortgage taksidi bulunan Amerikalıların beşte biri vergi öncesi gelirinin en az yarısını konuta harcıyor. Katılımcıların %49’u ise gelirinin %25 ila %49’unu barınmaya ayırıyor; bu oran bankaların genelde önerdiği %28-%30 bandının üzerinde seyrediyor.

Pennsylvania verileri baskının bölgesel boyutunu gösterdi

Pennsylvania, ülke ortalamasına göre daha düşük maliyetli bir eyalet olarak görülse de erişilebilirlik burada da zayıfladı. Cotality’ye göre eyalette 2019’da medyan gelirin %20’si kiraya ve %18’i ev sahipliğine yeterliyken, bugün oranlar sırasıyla %22 ve %24’e yükseldi.

Lehigh Valley’deki 7. Kongre Bölgesi’nde tipik iki yatak odalı bir kirayı, gelirin %30’unu aşmadan karşılayabilmek için yıllık 67.481 dolar kazanmak gerekiyor. National Low Income Housing Coalition bu bölge için gerekli saatlik ücreti 32,44 dolar olarak hesaplıyor.

Genç seçmen, kiracı ve ilk alıcı üzerindeki etki

ABD Nüfus Sayımı verilerine göre aynı bölgede kiracıların %54’ü gelirlerinin %30’undan fazlasını kiraya veriyor. Zillow ise Allentown’da konut fiyatlarının bir yılda yaklaşık %4 arttığını, bazı yerel piyasalarda ev sahibi olabilmek için kiracı hane gelirinin neredeyse %60’ının gerekebildiğini ortaya koyuyor.

Bu tablo, barınma maliyetini genç seçmenler için gıda fiyatlarının ve demokratik kurumların korunması gibi başlıkların da önüne taşıdı. Uzmanlara göre yüksek peşinat ihtiyacı, pahalı kredi ve sınırlı stok, ilk kez ev almak isteyenleri piyasadan uzaklaştırıyor.

Seçim vaatleri kısa vadeli rahatlama sağlamayabilir

Pennsylvania’daki kritik yarışlarda Cumhuriyetçi Ryan Mackenzie vergi kredilerini savunurken, Demokrat Bob Brooks daha fazla başlangıç evi inşası ve ilk kez alıcılara destek programlarını öne çıkarıyor. Eyaletin 10. Bölgesi’nde ise Cumhuriyetçi Scott Perry federal harcama yaklaşımına karşı çıkarken, Demokrat Janelle Stelson küçük tutarlı konut kredileri ve inşaat maliyetini artıran bazı düzenlemelerin gevşetilmesini gündeme getiriyor.

Ancak sahadaki veriler, siyasi vaatlerden bağımsız olarak piyasa baskısının sürdüğüne işaret ediyor. Finansman maliyeti yüksek kaldıkça talep erteleniyor, satış hacmi zayıf seyrediyor ve genç haneler için ev sahipliği hedefi daha da uzaklaşıyor.