Bailey’nin G20’ye gönderdiği mektupta öne çıkan risk

İngiltere Merkez Bankası Başkanı Andrew Bailey, G20 maliye bakanları ile merkez bankası başkanlarına gönderdiği mektupta, gelişmiş yapay zeka modellerinin küresel finansal istikrar için yeni bir kırılganlık alanı oluşturduğunu belirtti. Bailey, özellikle bu sistemlerin siber riskin hızını, ölçeğini ve maliyet yapısını değiştirebileceğini, bunun da piyasa güvenini sistem genelinde aşındırabileceğini vurguladı.

Bailey mektubu, ulusal otoriteler arasında politika eşgüdümü sağlayan Finansal İstikrar Kurulu başkanı sıfatıyla kaleme aldı. Ona göre finans sistemi açısından en kritik başlık, en ileri yapay zeka modellerinin siber güvenlik üzerindeki etkisi ve bu etkinin finansal kurumlar arasında hızla yayılabilmesi.

Siber risk neden piyasalarda zincirleme etki yaratabilir?

Bailey, finans sektöründe yaygın biçimde kullanılan üçüncü taraf teknoloji sağlayıcılarında yoğunlaşmanın riskleri büyütebileceğine dikkat çekti. Aynı altyapılara yüksek bağımlılık, bir aksamanın aynı anda çok sayıda kuruma sıçramasına ve küresel piyasalarda düzensiz bir düzeltmeye zemin hazırlayabilir.

  • Yapay zeka destekli saldırılar daha hızlı ve daha düşük maliyetle ölçeklenebilir.
  • Ortak teknoloji sağlayıcılarında yaşanacak kesinti, birden fazla finans kuruluşunu aynı anda etkileyebilir.
  • Piyasa güvenindeki ani bozulma, fiyatlamalarda sert hareketleri tetikleyebilir.

Piyasaları zorlayabilecek diğer kırılganlıklar

Mektupta yalnızca yapay zeka kaynaklı tehditler değil, kamu borcu piyasalarındaki kırılganlıklar, yatırımcıların hisse senedi işlemlerinde artan borç kullanımı ve özellikle yapay zeka bağlantılı yatırımlarda gerilen değerlemeler de risk başlıkları arasında sıralandı. Bu unsurların bir araya gelmesi, teknoloji hisseleri ile kredi piyasalarında oynaklığın aynı dönemde yükselmesi ihtimalini güçlendiriyor.

Uyarı, Anthropic ve OpenAI tarafından test edilen amiral gemisi modellerin güvenlik bariyerlerini aştığı yüksek profilli olayların ardından geldi. Bailey, birçok ülkede gelişmiş modellerin geliştirilmesi, piyasaya sürülmesi ve devreye alınmasını yönetmeye dönük yeterli protokollerin bulunmadığını belirterek, bu boşluğun finans sektörü dışına da taşan sonuçlar doğurabileceğini ifade etti.

Kurumlardan hangi hazırlık bekleniyor?

Bailey’ye göre bankalar, finans kuruluşları ve teknoloji tedarikçilerinin savunma kapasitesini artırması gerekiyor. Kurumların yalnızca tekil siber olaylara değil, ortak teknoloji bağımlılıkları nedeniyle aynı anda birden fazla şirkette kesinti yaratabilecek daha ağır senaryolara hazırlanması isteniyor.

  • Zafiyet yönetimi ve siber savunma süreçlerinin güçlendirilmesi
  • Olay müdahale ve toparlanma planlarının güncellenmesi
  • Paylaşılan teknoloji bağımlılıklarına yönelik stres senaryolarının test edilmesi

G20 gündeminde yapay zeka ve finansal istikrar

G20 zirvesine bu hafta ABD’nin Kuzey Karolina eyaleti ev sahipliği yapıyor. Dünyanın önde gelen ekonomilerinden maliye bakanları, merkez bankası başkanları ve üst düzey yetkililer küresel ekonomik öncelikleri görüşürken, Bailey’nin mektubunun dijital altyapı güvenliği, varlık fiyatlamaları ve sistemik risk başlıklarını öne çıkarması bekleniyor.