Kimdir?

Esin Sinanoğlu Afşar, 14 Eylül 1936'da İtalya'nın Bari kentinde doğan; şarkıcılığın yanı sıra yazarlık, çevirmenlik ve oyunculuk alanlarında da üretim yapan bir sanatçıdır. Türkçe sözlü hafif müzikten çağdaş folk müziğine uzanan çalışmaları, tiyatro sahnesindeki deneyimi ve albümleriyle tanındı. 14 Kasım 2011'de İstanbul'da hayatını kaybetti ve Karacaahmet Mezarlığı'na defnedildi.

Hayatı ve eğitimi

Afşar, babası Nüzhet Haşim Sinanoğlu'nun başkonsolos olarak görev yaptığı sırada Bari'de dünyaya geldi. Ankara Devlet Konservatuvarı Piyano Bölümü mezunu olan sanatçı, müziğe çocuk yaşlarda başladı. Ses ve şan eğitiminde, Leyla Gencer ve Maria Callas gibi isimlere de öğretmenlik yapan Madam Hidalgo ve Madam Böhm'den ders aldı.

Kariyeri

1940'lı yıllarda piyanist olarak girdiği Devlet Tiyatroları'nda, Muhsin Ertuğrul'un desteğiyle 12 yıl oyuncu olarak görev yaptı. Ankara Meydan Sahnesi'nde konuk oyuncu olarak çalıştığı dönemde yeniden müziğe yöneldi. Önce dönemin popüler çizgisi olan aranjman ve Türkçe sözlü hafif müzik alanında çalıştı; daha sonra Ruhi Su ile tanışmasının ardından çağdaş folk müziği üzerinde yoğunlaştı ve bu alanda söz sahibi isimlerden biri oldu.

1969 yılında “diplomatik sanatçı” tanımlamasıyla Macaristan'a konser vermek üzere giden Afşar, Türkiye'de ve birçok ülkede sahne aldı; çeşitli ödüller kazandı. 1986'da ilk uzunçalarını yayımladı. 18 Mayıs 1990'da Fransa'nın Audincourt kentinde ırkçılığa karşı düzenlenen festivalde, farklı ülkelerden sanatçılarla birlikte konsere davet edildi. Kendi bestelerinden oluşan Yunus Emre kaseti de kariyerinin dikkat çeken çalışmaları arasında yer aldı.

Öne çıkan işleri

Esin Afşar'ın diskografisi, halk müziği ve şiir yorumlarını bir araya getiren geniş bir repertuvar sunar. Dün ve Bugünün Türk Şiir ve Ezgileri (1986), Ruhi Su'ya Türkü (1987), Yunus Emre (1991), Esin Alaturka (1995), Atatürk (1997), Özlem (1998), Pembe Uçurtma (1998), Caz Yorumlarıyla Aşık Veysel (1999), Nazım Hikmet Şarkıları (2000) ve Yunus Emre & Mevlana Şarkıları (2002) albümleri bunlar arasındadır. 1970'lerden itibaren yayımladığı çok sayıda 45'lik plak da müzik serüveninin önemli bir bölümünü oluşturdu.

Sanatçı, çeviri ve yazarlık alanında da çalışmalar yaptı. 1980 yılında çevirisini gerçekleştirdiği Kırmızı Pabuçlar, Ankara ve İstanbul Devlet Tiyatroları'nda dört yıl boyunca ve televizyonda sahnelendi. Yayımlanan kitapları arasında Anılar Yanıltır mı?, Sefername 2, Kırmızı Pabuçlar, Gül Prenses ve Yaşamımdan Esintiler bulunur.

Tiyatro, sinema ve televizyon çalışmaları

Afşar, müziğin yanı sıra sahne ve ekran çalışmalarını da sürdürdü. Bilgesu Erenus'un yazdığı tek kişilik tiyatro oyunu Kelaynaklar'da oynadı; ayrıca Aşk Acısı, Dünkü Çocuk, Tahta Çanaklar, Dışardakiler ve Poker Partisi adlı oyunlarda yer aldı. Sinemada Göç (1974), Gönüller Sultanı Mevlana (1989) ve Neredesin Firuze (2003) yapımlarında görüldü.

Televizyonda ise ETV için hazırlayıp sunduğu Onlar Hep Genç programıyla dikkat çekti. On bölümden oluşan yapım, insanların yaşlansa da ruhsal olarak dinç kalabilmesi temasına dayanıyordu ve ileri yaşlarda da üretmeyi sürdüren isimlerle müzikli söyleşiler içeriyordu.

Toplumsal çalışmaları

Esin Afşar, sanat çalışmalarının yanında çeşitli sivil toplum örgütlerinde görev aldı. Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği, Atatürkçü Düşünce Derneği, Türkiye-Yunanistan Dostluk Derneği, Sigara İçmeyenler Derneği, Beyoğlu'nu Güzelleştirme Derneği ve Müzik Dostları Derneği gibi kuruluşlarda çalıştı, yöneticilik yaptı. Ayrıca Sokaktaki Çocukları ve Gençleri Koruma Derneği'nin kurucuları arasında yer aldı; 1984'te Aydınlar Dilekçesi'ni Cumhurbaşkanlığı'na götüren altı kişilik heyette bulundu.